سوالات کوتاه پاسخ

 

در سوالات کوتاه پاسخ، سوال به صورت جمله­ پرسشی نوشته می­ شود و دانش ­آموز همانند سوالات تشریحی، پاسخ را تولید می­ کند. منتهی برخلاف طول پاسخ سوالات تشریحی، پاسخ تولید شده در حد یک عبارت یا جمله­ مختصر است. تصحیح این سوالات از دقت و عینیت بیشتری برخوردار است به طوری که برخی صاحب‌نظران این سوالات را زیر مجموعه­ سوالات عینی قرار می­ دهند و برخی آن­ها را حد وسط سوالات تشریحی و عینی می­دانند. از جمله مزایای این سوالات ‌می‌توان؛ سهولت تهیه، کاهش تقلب و عدم وجود حدس را نام برد. از معایب این سوالات ‌می‌توان به؛ عدم سنجش هدف­های سطوح بالاتر یادگیری، تشویق یادگیرندگان به حفظ کردن اطلاعات جزیی و کم­اهمیت اشاره کرد. همچنین ممکن است یادگیرندگان پاسخ­های متنوعی را به یک سوال بدهند که این کار تصحیح را دشوار می­ کند و بیانگر آن است که عینیت این سوالات به اندازه­ سوالات عینی نیست.

 

سوالات کامل کردنی

 

سوال به صورت یک جمله خبری نوشته می­ شود که یک جای خالی دارد. دانش ­آموز باید ضمن یادآوری پاسخ مناسب با پرکردن جای خالی جمله را کامل کند. طول پاسخ این سوالات نسبت به سوالات کوتاه پاسخ، کوتاه­تر و در حد چند کلمه است. در بعضی طبقه ­بندی­ها این نوع سوالات در زیر­گروه سوالات کوتاه پاسخ قرار می­ گیرند. سوالات کامل کردنی، مزایا و معایب سوالات کوتاه پاسخ را دارا هستند با این تفاوت که تهیه سوالات کوتاه پاسخ از سهولت بیشتر و همچنین از ابهام کمتری نسبت به سوالات کامل کردنی برخوردارند. آنچه در تهیه این نوع سوالات باید به آن توجه کرد این است که تنها کلمه­ها وعبارت­های مهم حذف شوند و تا حد امکان یک جای خالی در نظر گرفته شود که بهتر است در پایان جمله قرار گیرد. همچنین اندازه­ جای خالی در تمام سوالات یک امتحان به یک اندازه باشد.

 

انواع امتحانات قابل اجرا در سطح وزارت آموزش و پرورش

 

طبق طرح سامان­دهی آزمون­ها (۱۳۹۰) امتحانات قابل اجرا در سطح وزارت آموزش و پرورش به قرار زیر می‌باشد؛

 

امتحانات نوع اول :

 

الف) امتحانات­نهایی و هماهنگ کشوری: امتحاناتی هستند که مستقیماً توسط مرکز سنجش آموزش و پرورش با همکاری ادارات کل آموزش و پرورش استان ها برگزار می­شوند و عبارتند از ؛

 

• • امتحانات­نهایی رشته­ های نظری سال سوم متوسطه

 

• • امتحانات­نهایی رشته­ های فنی و حرفه­ای سال سوم متوسطه

 

• • امتحانات­نهایی دوره پیش­دانشگاهی

 

• امتحانات هماهنگ کشوری پایه های اول و دوم متوسطه

ب) امتحانات هماهنگ استانی پایه های اول و دوم متوسطه

 

ج) امتحانات پایه های اول ابتدایی تا دوره پیش­دانشگاهی خارج از کشور

 

امتحانات نوع دوم:

 

الف) امتحانات پیشرفت­تحصیلی: این نوع امتحانات به منظور کیفیت بخشی به فرایند یاددهی و یادگیری طراحی می­گردند و در قالب ارزشیابی­های آغازین، مستمر، کنکورهای آزمایشی و نظایر آن اجرا می­شوند.

 

ب) امتحانات ورودی مدارس خاص (سمپاد، نمونه دولتی و …)

 

ج) مسابقات علمی، المپیادها و … : به منظور شناسایی و معرفی استعدادهای برتر در زمینه ­های مختلف که از سوی معاونت­ها و سایر حوزه ­های ستادی وزارت آموزش و پرورش برنامه­ ریزی می­شوند.

 

امتحانات نوع سوم : این گروه از امتحانات توسط سایر دستگاه‌ها و مؤسسات دولتی و یا خصوصی با

 

هماهنگی و مشارکت آموزش و پرورش برگزار می­شوند، نظیر :

 

الف) امتحانات استخدامی، آزمون های ورودی مؤسسات آموزش عالی و …

 

ب) امتحاناتی که در راستای کمک به تحقق اهداف و برنامه ­های حوزه های مختلف ستاد و توسط مؤسسات علمی – آموزشی خصوصی برگزار می‌شوند.

 

شیوه طراحی سوالات امتحانات نهایی

 

مبنای طراحی سوالات امتحانات نهایی، محتوای کتاب­های درسی است و این سوالات در حد توان متوسط کشوری طراحی می­شوند تا مناطق برخوردار و غیر برخوردار به طور مساوی از سطح دشواری و آسانی سوالات برخوردار باشند. در طراحی سوالات امتحان نهایی دو ملاک اساسی در نظر گرفته می­ شود؛

 

الف) نحوه طراحی

 

• • مصاحبه تخصصی با طراحان سوالات

 

• • طراحی جدول مشخصات امتحانی توسط کارشناسان و گروه طراحان

 

• • طراحی سوالات هر درس توسط گروه طراحان ( متشکل از دبیران متخصص و مجرب که در همان سال تحصیلی تدریس داشته باشند)

 

• • استفاده از سوالات بانک سوال توسط طراحان

 

• • بازبینی سوالات طراحی شده توسط دبیر متخصص

 

• بازبینی و تولید نهایی سوالات توسط گروه طراحان

ب) ملاک­ها

 

– آموزش طراحان

 

– رعایت دستور العمل­ها و مصوبات مرکز سنجش و وزارت آموزش و پرورش

 

– طراحی سوالات بر مبنای اهداف کتاب­های درسی (آخرین چاپ)

 

– طراحی سوالات بر اساس آموزش­های داده شده

 

– استفاده از دبیران مجرب، متخصص، متعهد و آشنا به اصول طراحی سوال از شهر­ها و مناطق مختلف (عرفی، ۱۳۹۲).

 

چگونگی تصحیح امتحانات نهایی

 

بعد از برگزاری هر امتحان، پاسخنامه­ها با رعایت تشریفات امنیتی و قانونی در محلی به نام حوزه

 

تصحیح جمع ­آوری می­شوند. پس از مشخص شدن شماره رمز توسط رئیس حوزه تصحیح و قبل از جدا نمودن سربرگ اوراق امتحانی، منشی حوزه تصحیح شماره رمز را با رنگ قرمز بر روی کلیه ی سربرگ­ها و ته برگ­ها در محل مخصوص درج می­ کند. کلیه سربرگ­های جدا شده بدون اینکه ردیف شماره رمز آن ها به هم بخورد به صورت محرمانه در پاکت­های مخصوصی نگهداری می­شوند. سپس از دبیران متعهد و مجرب رسمی شاغل وزارت آموزش و پرورش که به عنوان مدرس آن درس انجام وظیفه می­نمایند به عنوان مصحح برای تصحیح دعوت می­ شود.

 

نیکویی(۸۸-۱۳۸۷)در تحقیقی ‌به این نتیجه دست یافت که بین شیوه فرزندپروری مستبدانه با نشانه های جسمانی واختلال در کارکرد اجتماعی پرسشنامه سلامت عمومی نوجوانان رابطه معنی داری وجود دارد.اما بین شیوه فرزندپروری مقتدرانه وسهل گیرانه مادر با سلامت عمومی نوجوانان رابطه معنی دار مشاهده نشد.

 

فرزادفرد ‌و هومن(۱۳۸۷) نشان داده‌اند که سبک های فرزندپروری وعملکرد والدین باعلایم اختلالات روان شناختی ورفتارهای مختل رابطه دارد.

 

هیبتی(۱۳۸۱)درپژوهش نشان داد که دانش آموزان با والدین مقتدر بیشتر از دانش آموزان با والدین مستبد وسهل گیر،از شیوه های حل مسئله در مقابله با رویدادهای تنش زا استفاده می‌کنند.

 

دریک بررسی قاسم زاده(۱۳۸۶)نشان داد که بین عزت نفس تحصیلی وعزت نفس خانوادگی ونمره کل عزت نفس با پیشرفت تحصیلی رابطه معنادار ومستقیم وجود دارد.

 

نتیجه پژوهش بخشایش(۱۳۹۰) بیانگر رابطه مثبت ومعنادار بین پیشرفت تحصیلی وعزت نفس بود.

 

نتیجه تحقیق(زارع پور،۱۳۸۴) نشان داد بین سلامت روانی والدین با پرخاشگری فرزندانشان ونیز بین شیوه های فرزند پروری و سلامت روانی با عملکرد تحصیلی دانش آموزان رابطه معناداری وجود دارد.

 

نامداروهمکاران(۱۳۹۱)در تحقیقی نشان دادند که ارتباط معناداری بیت سلامت روان وپیشرفت تحصیلی وجود دارد.

 

درپژوهشی که عیدیان(۱۳۸۵)درشهرستان اسفراین برروی ۳۵۰ دانش آموز دبیرستانی متشکل از۲۰۰ دختر و۱۵۰ پسرانجام داد ‌به این نتیجه دست یافت که بین عزت نفس وپیشرفت تحصیلی رابطه معنا ‌دار وجود دارد.

 

درپژوهشی که بیابانگرد(۱۳۸۴) به منظور بررسی رابطه میان عزت نفس ،انگیزه پیشرفت وپیشرفت تحصیلی در دانش آموزان سال سوم دبیرستان های تهران انجام داد.نتایج بررسی وی نشان دادکه همبستگی معناداری میان عزت نفس وپیشرفت تحصیلی وجود دارد.

 

درتحقیقی که توسط سید داودحسینی نسب وحسین وجدان پرست(۱۳۸۳)روی ۴۹۷ دانشجوی علوم پایه وعلوم انسانی مراکز تربیت معلم انجام شده،نشان می‌دهد که رابطه معناداری بین عزت نفس وپیشرفت تحصیلی وجود دارد.

 

مطالعات خسروی بابادی و همکاران(۱۳۸۱)نشان داده است که سطوح کلی عزت نفس به شکل معناداری پیش‌بینی کننده پیشرفت تحصیلی است.

 

نتیجه تحقیق مهرابی زاده هنرمند و همکاران(۱۳۷۹) نشان داد که سبک های فرزندپروری با سلامت روانی رابطه معنی داری دارد.

 

درتحقیقی که توسط سید داودحسینی نسب وحسین وجدان پرست(۱۳۸۳)روی ۴۹۷ دانشجوی علوم پایه وعلوم انسانی مراکز تربیت معلم انجام شده،نشان می‌دهد که رابطه معناداری بین عزت نفس وپیشرفت تحصیلی وجود دارد.

 

مطالعات خسروی بابادی و همکاران(۱۳۸۱)نشان داده است که سطوح کلی عزت نفس به شکل معناداری پیش‌بینی کننده پیشرفت تحصیلی است.

 

نتیجه تحقیق مهرابی زاده هنرمند و همکاران(۱۳۷۹) نشان داد که سبک های فرزندپروری با سلامت روانی رابطه معنی داری دارد.

 

پیشینه ی پژوهش های خارجی

 

نتایج تحقیقات هرز و همکاران (۱۹۹۹)، نشان می‌دهد که بین شیوه های مختلف فرزند پروری والدین با میزان عزت نفس نوجوانان رابطه وجود دارد؛بدین معنا که نوجوانان دارای والدین مقتدر،عزت نفس بالاتری نسبت به نوجوانان دارای والدین مستبد و یا سهل گیر دارند.

 

نتایج تحقیقات کسینجر٬پانیل و لی ^[۱۳۱](۲۰۰۶)، مارتینز وگارسیا^[۱۳۲](۲۰۰۸)، برزنسکی واسمیتس^[۱۳۳](۲۰۰۸)، ادن ورودریگز^[۱۳۴](۲۰۰۸)،دانلوپ ،برنزوبرمیگام^[۱۳۵](۲۰۰۱)،هرز(۱۹۹۹)،دکوویچ ومیوز(۲۰۰۲) نشان داده اندسبک والدینی مقتدرمبتنی بر ارزشیابی مثبت نظیر حمایت، مشارکت وعلاقه به کودک،عزت نفس کودک را تقویت می‌کند وسبک های حمایتی با عزت نفس بالا درجوانان ونوجوانان همراه است.

 

درتحقیقی ویس وشوارز^[۱۳۶](۱۹۹۶)‌به این نتیجه ‌رسیدند که کودکان ونوجوانانی که والدین آن ها روش مقتدرانه را به کارمی برند درمقایسه با کودکان ونوجوانانی که والدین آن ها ازروش فرزندپروری مستبدانه وسهل گیرانه استفاده می‌کنند،ازمهارت های اجتماعی بیشتری برخوردارند وفعالیت های مفیدتر ومؤثرتری را انجام می‌دهند.

 

دمتروویچ وبایرمن^[۱۳۷](۲۰۰۱)‌به این نتیجه رسیدند که کودکان والدین مقتدرازسطوح بالاتری ازخودمختاری دارند وازصلاحیت های اجتماعی بیشتری نسبت به دیگران برخوردارهستند وپرخاشگری کمتری ازخود نشان می‌دهند.

 

آکویلینو وساپل^[۱۳۸] (۲۰۰۱) وگالامبوس^[۱۳۹] و همکاران(۲۰۰۳) نیز درپژوهش های جداگانه ای نشان ‌دادند که نوجوانانی که دارای والدین آزادمنش ، گرم وحمایتی هستندسازگاری بهتری،اعتماد به نفس بالاتر،احساس رضایت بیشتر ازدوستان وزندگی عاطفی،تحریک پذیری کمتررا در پنج سال بعدی زندگی خود تجربه خواهند کرد.

 

نتیجه تحقیق سوناک^[۱۴۰](۲۰۰۱) نشان داد بین وضعیت اجتماعی وشیوه تربیت والدین با سلامت روان وعزت نفس در دانشجویان ارتباط معناداری وجود دارد.

 

آکویلینو وساپل^[۱۴۱] (۲۰۰۱) وگالامبوس^[۱۴۲] و همکاران(۲۰۰۳) نیز درپژوهش های جداگانه ای نشان ‌دادند که نوجوانانی که دارای والدین آزادمنش ، گرم وحمایتی هستندسازگاری بهتری،اعتماد به نفس بالاتر،احساس رضایت بیشتر ازدوستان وزندگی عاطفی،تحریک پذیری کمتررا در پنج سال بعدی زندگی خود تجربه خواهند کرد.

 

نتیجه تحقیق سوناک^[۱۴۳](۲۰۰۱) نشان داد بین وضعیت اجتماعی وشیوه تربیت والدین با سلامت روان وعزت نفس در دانشجویان ارتباط معناداری وجود دارد.

 

دارلینگ(۱۹۹۹)درتحقیقی نشان داد کودکان ونوجوانانی که والدین آن ها ازروش مستبدانه استفاده می‌کنند،‌عملکرد تحصیلی نسبتا”خوبی دارند،ولی مهارت های اجتماعی وعزت نفس آنان اندک است وکودکان ونوجوانان والدینی که ازروش سهل گیرانه استفاده می‌کنند،مشکلات رفتاری بیشتروعملکرد تحصیلی پایین تری دارند،ولی مهارت های اجتماعی وعزت نفس آنان بالاتر است.

 

پژوهش های پریوات^[۱۴۴](۲۰۰۳)،هیدگرکن^[۱۴۵] و همکاران(۲۰۰۴)، نشان داده‌اند که سبک های فرزندپروری وعملکرد والدین باعلایم اختلالات روان شناختی ورفتارهای مختل رابطه دارد.

 

نوجوانانی که والدینشان از سبک فرزند پروری مقتدرانه بهره می جویند،در مقایسه با سایر کودکان ونوجوانان امیدوارترند(ادواردز وپرایس^[۱۴۶]،۲۰۰۲)کودکانی که امیدواری بیشتری دارند کمتر افسرده می‌شوند،اعتماد به نفس آنان بیشتر است وپیشرفت تحصیلی آنان نیز بیشتر است.

 

نتایج تحقیقات زیادی بیانگر این است که که از لحاظ آماری بین شیوه های فرزند پروری والدین ومشکلات رفتاری فرزندان ارتباط معناداری وجود دارد(ارگیز^[۱۴۷]،۲۰۰۵).

 

کوریدو،وارنر وایبرگ^[۱۴۸](۲۰۰۲)،نشان دادند که سبک های فرزندپروری مقتدربا سازماندهی ،پیشرفت تحصیلی وجهت گیری عقلانی در کودکان رابطه مثبت وجود دارد.

 

ترنر^[۱۴۹] و همکاران(۲۰۰۹)وبرونستین^[۱۵۰] و همکاران(۲۰۰۵)درمطالعات خود ‌به این نتیجه دست یافتند که سبک فرزندپروری مقتدرانه که حاکی از ارتباط باز،تؤام با انتظارات درخور،استدلال درطرح خواسته ها ومحدودیت ها،حساسیت ‌و آمیزش است باعملکرد تحصیلی بهتر دانش آموزان رابطه دارد.

 

نتایج تحقیقات چائو^[۱۵۱](۲۰۰۱)ومنشار(۲۰۰۶)نشان داد که بین سبک های فرزندپروری والدین با پیشرفت تحصیلی فرزندانشان رابطه وجود دارد.

 

تحقیق حاضر بر مبنای هدف، از نوع تحقیق کاربردی و بر مبنای ماهیت و روش، از نوع توصیفی-همبستگی است و هدف اصلی آن، تعیین وجود، میزان و نوع رابطه ی بین متغیرها می‌باشد که از داده های واقعی و تاریخی شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران استفاده می‌کند.

 

۳-۱۰- روش های آماری مورد استفاده در تحقیق

 

پس از جمع‌ آوری داده ها محقق باید داده ها را دسته بندی وتجزیه و تحلیل نماید آن گاه به آزمون فرضیه‌ها بپردازد تا پاسخی برای پرسش‌های تحقیق بیابد. تجزیه و تحلیل داده ها فرایند چند مرحله‌ای است که طی آن داده های گردآوری شده به طرق مختلف خلاصه و دسته بندی و در نهایت پردازش می‌شوند تا زمینه برقراری انواع تحلیل ها را در ارتباط بین داده ها به منظور آزمون فرضیه‌ها فراهم آید. در این فرایند داده ها هم از لحاظ مفهومی و هم از جنبه تجربی پالایش می‌شوند و در روش‌های گوناگون آماری نقش بسزایی در استنتاج ها به عهده دارند.

 

در این قسمت به معرفی آمار توصیفی، ضریب همبستگی پیرسون، روش مورد استفاده جهت تخمین مدل و همچنین مزیت های آن و آزمون های استفاده شده در آن پرداخته می‌شود.

 

۳-۱۰-۱- تحلیل توصیفی داده ها

 

در این تحقیق برای جمع‌ آوری، خلاصه کردن، طبقه بندی و توصیف حقایق عددی از این شاخص استفاده می‌شود. شاخص‌های مرکزی و پراکندگی برای متغیرهای تحقیق به منظور تحلیل توصیفی متغیرها قبل از آزمون فرضیه‌ها تعیین می‌شوند. میانگین به عنوان مهم ترین شاخص‌های مرکزی به همراه انحراف معیار به عنوان شاخص‌های پراکندگی محاسبه خواهد شد. انحراف معیار نیز پراکندگی داده ها را نشان می‌دهد. این اقدام به منظور ارائه دیدگاهی کلی نسبت به جامعه آماری و شناخت بیشتر آن صورت می‌گیرد.

 

۳-۱۰-۲- ضریب همبستگی پیرسون

 

روش پارامتری است و برای داده هایی با توزیع نرمال یا تعداد داده های زیاد استفاده می‌شود. در بررسی همبستگی دو متغیر اگر هر دو متغیر مورد مطالعه درمقیاس نسبی و فاصله‌ای باشند از ضریب همبستگی پیرسون استفاده می‌شود. اگر ضریب همبستگی جامعه ρ و ضریب همبستگی نمونه‌ای به حجم n از جامعه r باشد، ممکن است r تصادفی و اتفاقی به دست آمده باشد. برای این منظور از آزمون معنی داری ضریب همبستگی استفاده می‌شود. در این آزمون بررسی می‌شود آیا دو متغیر تصادفی و مستقل هستند یا خیر.

 

این ضریب میزان همبستگی بین دو متغیر فاصله‌ای یا نسبی را محاسبه کرده مقدار آن بین ۱+ و ۱- می‌باشد اگر مقدار به دست آمده مثبت باشد به معنی این است که تغییرات دو متغیر به طور هم جهت اتفاق می‌افتد یعنی با افزایش در هر متغیر، متغیر دیگر نیز افزایش می‌یابد و برعکس اگر مقدار r منفی شد یعنی اینکه دو متغیر در جهت عکس هم عمل می‌کنند یعنی با افزایش مقدار یک متغیر مقادیر متغیر دیگر کاهش می‌یابد. اگر مقدار به دست آمده صفر شد نشان می‌دهد که هیچ رابطه‌ای بین دو متغیر وجود ندارد و اگر ۱+ شد همبستگی مثبت و کامل و اگر ۱- شد همبستگی کامل و منفی است.

 

۳-۱۰-۳- مدل داده های تابلویی

 

بسیاری از مطالعات اخیر که در زمینه اقتصاد صورت گرفته از مجموعه داده های پانل برای بررسی استفاده کرده‌اند، بدین ترتیب که چندین بنگاه، خانوار، کشور و… در طول زمان مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته است. تجزیه و تحلیل داده های تابلویی یکی از موضوعات جدید و کاربردی در اقتصاد سنجی می‌باشد؛ چرا که داده‌ای تابلویی یک محیط بسیار غنی از اطلاعات را برای گسترش دادن تکنیک‌های تخمین و نتایج تئوریک فراهم می‌آورد. در بسیاری موارد محققین می‌توانند از داده های تابلویی برای مواردی که مسائل را نمی‌توان فقط به صورت سری زمانی و یا فقط به صورت مقطعی بررسی کرد؛ بهره گیرند. مثلا در بررسی‌های تابع تولید، مسئله‌ای که وجود دارد این است که بتوان تغییرات تکنولوژی را از صرفه‌های به مقیاس تفکیک کرد. در این گونه موارد داده های مقطعی فقط اطلاعاتی را ‌در مورد صرفه‌های به مقیاس فراهم می‌آورد. در حالی که داده های سری زمانی با آمارهای مقطعی نه تنها می‌تواند اطلاعات سودمندی را برای تخمین مدل‌های اقتصاد سنجی فراهم آورد؛ بلکه بر مبنای نتایج به دست آمده همچنین می‌توان استنباط‌های سیاست گذاری در خور توجهی به عمل آورد.

 

۳-۱۰-۴- مزیت استفاده از داده های ترکیبی نسبت به سری‌های زمانی و مقطعی

 

داده های ترکیبی هر دو ویژگی زمان و مقطع را به صورت هم زمان مورد توجه قرار می‌دهند. ‌به این ترتیب این نوع تحلیل داده دارای برتری هایی نسبت به داده های سری زمانی و مقطعی هستند که مهم ترین آن ها به شرح زیر است:

 

الف. داده های ترکیبی اطلاعات بیشتر، تنوع یا تغییر پذیری بیشتر، هم خطی کمتر بین متغیر ها، درجات آزادی و کارایی بیشتر را فراهم می‌کند. در حالی که سری‌های گرفتار هم خطی می‌باشند. در داده های ترکیبی با توجه به اینکه ترکیبی از سری‌های زمانی و مقطعی می‌باشد، بعد مقطعی موجب اضافه شدن تغییر پذیری یا تنوع بسیار زیادی می‌شود که با در دست داشتن این اطلاعات می‌توان برآوردهای معتبرتری انجام داد. مزیت عمده در این داده ها این است که داده های گروهی یعنی داده های مرکب از یک سری زمانی از نمونه های مقطعی بالقوه از نظر اطلاعات، غنی تر از نمونه مقطعی (N) خواهد بود و اگر صرفاً از سری‌های زمانی استفاده شود؛ تنها به اندازه مشاهدات (T) خواهد بود. اما با ترکیب این دو، تعداد داده ها به اندازه تعداد مقاطع ضربدر تعداد مشاهدات (N.T) افزایش خواهد یافت که این امر می‌تواند منجر به برآورد‌های کارا تری از پارامترها شود (بالتاجی،۲۰۰۵).

 

در محاسبه واریانس جامعه با توجه به مشاهدات مربوط به سری زمانی، واریانس به دست آمده از مشاهدات بر تعداد داده ها منهای تعداد پارامترها تقسیم می‌شود.

 

 

 

در حالی که در داده های گروهی داریم:

 

 

 

که معمولاً در این حالت مخرج بزرگتر شده و ‌بنابرین‏ واریانس محاسبه شده و کوچکتر از واریانس به دست آمده از داده های سری زمانی می‌باشد و در نتیجه کارایی تخمین افزایش می‌یابد.

 

به همین قیاس چنانچه آزمون F (آزمون معنی دار بودن کل رگرسیون) را در دو حالت یعنی سری زمانی و تلفیقی مقایسه کنیم داریم:

 

در مدل سری زمانی F به صورت زیر محاسبه می شود:

 

 

 

در صورتی که در مدل داده های تابلویی F‌ به صورت زیر محاسبه می‌گردد:

 

 

 

کاملاً مشخص است که مقدار F در مدل تابلویی می‌تواند بزرگتر از مدل تنها سری زمانی باشد و لذا احتمال معنی دار بودن کل رگرسیون، یعنی وجود متغیرهای توضیحی در مدل تلفیقی بیشتر خواهد بود.

 

نمک^[۱۳]: مصرف غذای شور مجرمان را به دام می اندازد.دانشمندان دانشگاه لستر انگلستان در تحقیقی جدید اعلام کردند:اثر انگشت افرادی که نمک زیادمصرف می‌کنند،دیرتر از افراد دیگر پاک می شود.دانشمندان اعلام کرده‌اند:افرادی که در برنامه غذایی خود،نمک زیاد مصرف می‌کنند،اثر انگشت آن ها دیرتر از افراد دیگر پاک می شود.دانشمندان همچنین اعلام کردند،احتمال شناسایی اثر انگشت افرادی که سالاد و غذاهای سبک می خورند، سخت تر از افرادی است که غذاهای سنگین و پر حجم می خورند.بدن افرادی که ازغذاهای پر نمک استفاده می‌کنند،نیازمند این است که نمک اضافی را دفع کندو این کار از طریق عرق و منفذهای انگشتان انجام می شود.دانشمندان امیدوارند تا با این کشف،در ردیابی مجرمین به پلیس و پزشکی قانونی کمک کنند.

 

 

 

احتمال این که یک مجرم قبل از ارتکاب جرم دغدغه رعایت رژیم غذایی سالم داشته باشد خیلی کم است اما از این تحقیقات می توان چنین نتیجه گیری کرد که پیدا کردن مجرمینی که به جای غذاهای سنگین و ثقیل، سالاد و غذاهای سبک می خورند سخت تر است.اثر انگشت در حالت عادی به راحتی پاک می شود اما از آنجایی که عرق بدن حاوی میزان بالایی نمک است اثر انگشتی که همراه با عرق باشد سخت تر پاک می شود.دکتر باند برای روشن تر کردن موضوع می‌گوید:پوکه فشنگ نمونه خوبی برای توضیح نتیجه این تحقیق است.معمولا ردیابی اثر انگشت روی پوکه فشنگ بسیار دشوار است اما از آنجایی که حرارت داخل لوله تفنگ پوسیدگی فلز را دو چندان می‌کند،اثر انگشتی که قبلا تقریبا قابل ردیابی نبوده بعد از شلیک گلوله راحت تر ردیابی می شود. (سلامت نیوز)

گفتار پنجم:پتاسیم^[۱۴]

 

فشارهای روانی و جسمانی می‌تواند باعث کمبود پتاسیم گردد.هم چنین از دشمنان پتاسیم می توان الکل،قهوه و قند را نام برد که پتاسیم را از بین می‌برند.چنانچه شما برای رفع خستگی قهوه زیاد مصرف می نمایید،آگاه باشید خستگی که به وسیله کافئین با آن مبارزه می کنید به دلیل از دست دادن پتاسیم است که از طریق مصرف زیاد قهوه از دست می دهید.افرادی که الکل مصرف می‌کنند و یا بیش از حد علاقه به شیرینی دارند میزان پتاسیم آن ها کم است.پتاسیم به خوب فکر کردن کمک می‌کند. (میندل،۱۳۷۵،۱۴۹)

 

منابع پتاسیم:لوبیا،عدس،اسفناج،سیب زمینی،گوشت‌،مرغ و ماهی،شیر،سبزیجات،خرما. (تبیان)

 

گفتار ششم:کلسیم^[۱۵]

 

کلسیم اضطراب و نا آرامی را برطرف وآرامش به وجود می آورد.نرسیدن کلسیم به مدت طولانی به بدن باعث می شود انسان دچار تزلزل فکرشده ‌و حافظه انسان به مقدارزیادی کاهش می‌یابد. (فروزین،۱۳۷۸،۱۴)

 

عوامل مؤثر بر کمبود کلسیم:آشفتگی های روانی و مصرف الکل.

 

منابع کلسیم:لبنیات،سبزیجات،ماهی،حبوبات.www.020.ir ) )

 

گفتار هفتم:منگنز^[۱۶]

 

منگنز برای بازسازی و عملکرد سیستم اعصاب مرکزی مهم است.منگنز نا آرامی های عصبی را کاهش می‌دهد. (میندل،۱۳۷۵،۱۴۱)

 

منابع منگنز:موز،چغندر،قهوه،زرده تخم مرغ،سبزیجات،حبوبات،آجیل،آناناس،چای و غلات سبوس دار.

 

گفتار هشتم:روی^[۱۷]

 

روی یک ماده‌ معدنی ضروریست که بر عملکردهای بدن تأثیر زیادی داردو بدن برای انجام وظایفش به آن نیاز دارد.بدون دریافت کافی این ماده‌ معدنی تمام عملکردهای بدن دچار اشکال خواهد شد.کمبود این ماده معدنی می‌تواندباعث به هم خوردن تعادل قند خون،اختلال در تفکر و خلق و خوی و اختلالات رفتاری مثل افسردگی و پرخاشگری شود.از هر دو الکلی یک نفر با کمبود روی مواجه است،چون بدن این افراد نمی‌تواند به اندازه کافی روی جذب کند. (http://www.tebyan.net)

 

طبق مطالعات کمبود روی منجر به جنایات می‌گردد.در کشور ما هنوز کمبودهای مزمن و شایعی وجود دارد.روی شاید معمول ترین کمبود غذایی باشد.برآوردها نشان می‌دهند که بیش از۸۰ درصد جمعیت کمبود روی دارند.واقعا روی ارزان است.ارزش آن تنها چند پن در روز می‌باشد تا مکمل رژیم غذایی ما گردد.

 

(www.patrickcrusade.org)

 

کمبود روی باعث اختلالات رفتاری،استرس و افسردگی می شود و وجود آن در رشد و تکامل سیستم عصبی انسان اهمیت ویژه ای دارد. (محمودی،۱۳۸۲،۲۸۰)

 

مطالعات جدید اهمیت روی را در عملکرد مغز و معالجه شیزوفرنی نشان داده است.شیزوفرنی تحت عنوان بیماری اختلال روانی و از دست دادن همگامی اجتماعی و انجام کارهای بی جا و غیر مقتضی است. (میندل،۱۳۷۵،۱۵۷)

 

منابع روی:غذاهای دریایی،گوشت،مرغ،غلات،حبوبات،قارچ،سویا،کاکائو،بادام زمینی. (www.020.ir)

 

گفتارنهم:لیتیوم^[۱۸]

 

لیتیوم ماده معدنی کم یابی است که معمولا در آب آشامیدنی وجود دارد.تحقیق در تفاوت مقدار لیتیوم آب آشامیدنی این حقیقت را آشکار می‌کند که مصرف لیتیوم با موارد زیر همراه است:کاهش میزان خود کشی و کاهش میزان قتل.عمل لیتیوم،تثبیت خلق و خو است.چون این ماده ی معدنی در درمان شیدایی و پیشگیری از بیماری شیدایی و افسردگی به کار می رود در روان پزشکی نیز کاربرد دارد. (حیدری و همکاران،۱۳۸۷،۱۵۴)

 

گفتار دهم:سلنیوم^[۱۹]

 

از مواد مغذی که به شدت به خلق مرتبط می شود سلنیوم است.محققان بریتانیایی،دیوید بنتون و ریچاردکوک برای اولین باردر سال۱۹۹۱این را منتشر کردند،که در افراد سالم،مصرف سلنیوم بالاتر همراه با یک ارتفاع کلی خلق و خوی و کاهش اضطراب همراه است و در صورتی که سطح سلنیوم در رژیم غذایی افراد پایین رود باعث اضطراب و افسردگی خواهد شد. (www.crimetimes.org)

 

شواهد زیادی وجود دارد که سلنیوم در حفظ و عملکرد مناسب سیستم عصبی خصوصاً مغز نقش اساسی بازی می‌کند.مغز از نظر تامین و نگهداری سلنیوم به طور ویژه عمل می‌کند به طوری که حتی در شرایط کمبود این عنصر،مقادیر بالایی از آن را دارا می‌باشد.همین موضوع می‌تواند نقش بسیار مهم سلنیوم در مغز را نشان دهد.در سال ۲۰۰۲ میلادی مطالعات دانشمندی به نام مارگارت نشان داد که پایین بودن میزان سلنیوم بدن با افسردگی،اضطراب وپرخاشگری مرتبط است.کاهش سلنیوم در رژیم غذایی سبب افسردگی و بروز رفتارهای پرخاشگرانه ‌در افرادی می شود که سطح سلنیوم آن ها درحد پایین است. (عطایی،۱۳۸۷،۴۲)

 

یکی دیگر از موارد استفاده از مکمل های سلنیوم استفاده آن در افرادی است که الکل مصرف می‌کنند.افراد الکلی مکررا دچار سوء تغذیه می‌شوند.مصرف الکل موجب کاهش سطح سلنیوم در تمام سیستم های بدن می شود.در افراد معتاد به الکل ویا آنهایی که در مصرف آن زیاده روی می‌کنند مشکلات روانی بسیار شایع است.این مطلب نشان دهنده آن است که اثرات سوء مصرف الکل روی خلق و خو و رفتار می توان به وسیله تجویز مکمل های دارویی سلنیوم، بهبود بخشید. (عطایی،۱۳۸۷،۴۴)

 

مصرف مقادیر کافی سلنیوم برای بهبود حالات روحی افراد توصیه می شود،چرا که کمبود سلنیوم باعث عصبانیت،پرخاشگری و افسردگی می شود.

 

منابع سلنیوم:گردو،جگر،ماهی،گوشت،مرغ،سبوس گندم،خاویار،میگو و تخم آفتابگردان. (تبیان)

 

گفتار یازدهم:مـس^[۲۰]

 

۲٫ استخدام در مفهوم مقررات

 

گاهی این مفهوم عبارت از مجموع قوانین و مقرراتی است که ناظر به وضع مستخدمان دولت است. ولی مأموران به خدمات عمومی و مستخدمان دولت، همگی تابع مقرراتی واحد نیستند و کارمندان و مستخدمانی که در خدمت دولت و سایر اشخاص حقوقی حقوق عمومی‌اند، از قوانین و مقررات مختلفی استفاده و پیروی می‌کنند. مثلا مستخدمان مؤسسات غیر انتفاعی و انتفاعی دولت تابع مقررات یکسانی نیستند. با این وصف اگر این مفهوم را فقط برای مستخدمان دولت در نظر بگیریم، این مفهوم تا حدود زیادی دارای یکپارچگی و وحدت است.

 

۳٫ استخدام در مفهوم دریافت حقوق از سازمان‌های عمومی

 

اغلب به نظر عامه مردم، مستخدم و کارمند، شامل تمام حقوق بگیران دولت و یا یکی از اشخاص حقوقی حقوق عمومی است. این مفهوم از دو جهت اشتباه‌آمیز است، یک اینکه تمام کسانی که عهده‌دار یک خدمت عمومی‌اند، از سازمان‌های عمومی حقوق نمی‌گیرند و گاهی این خدمت را به شکل رایگان و افتخاری انجام می‌دهند. دوم آنکه همه کسانی که از سازمان‌های عمومی حقوق می‌گیرند، مستخدم دولت نیستند، مثل کارگران کارخانه‌های دولتی، که از دولت حقوق می‌گیرند ولی تابع مقررات استخدام کشوری نیستند و قانون کار ناظر به وضع آنان است.

 

۴٫ مفهوم اقتصادی استخدام

از نظر اقتصادی، مستخدم و کارمند تمام کسانی‌اند، که حقوق و مزدشان جز مخارج عمومیملت گذاشته شود و پرداخت این حقوق از محل دریافت‌ مالیات‌ها تامین می‌گردد. این مفهوم که از نظر اقتصادی کاملا صحیح است، از منظر حقوقی قابل قبول نیست.

 

۵٫ مفهوم مادی استخدام

 

مفهوم مادی این اصطلاح، ناظر به فعالیتی است که مستلزم یک همکاری دایمی و شغلی است برای تحقق کارهایی که اشخاص حقوقی حقوق عمومی و اشخاص حقوقی حقوق خصوصی انجام می‌دهند.

 

گفتار دوم: مفهوم حقوقی استخدام

 

عملیات اداری از نظر حقوقی به نام اشخاص حقوقی حقوق عمومی انجام می‌شود، ولیکن در عمل تمامی این عملیات توسط اشخاص حقیقی انجام می‌شود. این اشخاص حقیقی که بر طبق برخی اصول خاص و با احراز شرایط قانونی به خدمت سازمان‌های اداری درمی‌آیند، مستخدم نامیده می‌شوند.در لسان حقوقی منظور از استخدام حالتی است که شخص حقیقی در یکی از وزارتخانه‌ها و یا مؤسسات دولتی به خدمت دولت پذیرفته می‌شود. دلیل تصریح بر قید «پذیرفته شدن» آن است که صرف اشتغال شخص برای تحقق استخدام کافی نبوده و برای اینکه فردی مستخدم شمرده شود لازم است اولاً از طرف دولت و مراجع ذیصلاح پذیرفته شود و ثانیاًً باید اشتغال به خدمت دولت داشته باشد. (زلفی‌گل، ۱۳۸۴، ص۴) منظور از اشتغال به خدمت دولت آن است که مستخدم به کاری به موجب حکم رسمی (دستور کتبی مقامات صلاحیت‌دار) مکلف به انجام آن می‌باشد، اشتغال داشته باشد. به نظر می‌رسد نکته اساسی که در بیان مفهوم حقوقی استخدام لازم است به آن پرداخته شود، ماهیت حقوقی استخدام است.

 

گفتار سوم: ماهیت حقوقی استخدام

 

در بحث تحلیل ماهیت حقوقی استخدام، سؤال اصلی این است که رابطه مستخدم با سازمان‌های اداری مبتنی بر کدام پدیده حقوقی است؟در پاسخ ‌به این پرسش حقوق ‌دانان نظریات مختلفی ارائه نموده‌اند. اما به طور کلی این نظریات را می‌توان در سه دسته تقسیم‌بندی کرد.

 

۱) استخدام یک قرارداد (عقد) دوجانبه است: مطابق این دیدگاه رابطه حقوقی بین مستخدم و سازمان اداری بر اساس توافق دوجانبه صورت گرفته و تمامی الزامات آن ناشی از قرارداد استخدامی است. به عبارت دقیق‌تر، مبنای استخدام قرارداد است.

 

این دیدگاه اگرچه ممکن است در نگاه نخست صحیح به نظر آید، اما نمی‌توان آن را در نظام حقوقی ایران پذیرفت. زیرا از بدو استخدام تا زمان خاتمه آن، کلیه حقوق و تکالیف و الزامات مستخدم به موجب قوانین و مقررات الزام‌آور و به صورت یک‌جانبه تعیین می‌شود. این الزام به حدی است که مستخدم هیچگونه حقوق مکتسب نسبت به زمان قبول و ورود به خدمت ندارد. ضمن اینکه در صورت تغییر قوانین استخدامی، مقررات جدید نسبت به کسانی که در زمان مقررات قبلی استخدام شده بودند نیز اعمال می‌گردد.

 

ممکن است ایراد شود، آیا اختیار مستخدم جهت ورود به خدمت و حق استعفای وی به معنای قراردادی بودن رابطه استخدام نیست. در پاسخ ‌به این ایراد باید اذعان داشت، اولاً رضایت مستخدم جهت ورود به استخدام و شناسایی حق استعفا، ‌به این دلیل است که نمی‌توان افراد را مجبور به کار کرد و ثانیاًً استعفاء زمانی آثار حقوقی خود را به همراه خواهد داشت که سازمان اداری با استعفای وی موافقت کند.

 

در مجموع امروز نظریه قراردادی بودن استخدام رد شده است و با کمی بررسی ‌می‌توان گفت که مستخدم در وضع کاملاً غیرقراردادی ‌می‌باشد. بدین ترتیب که تمامی حقوق و الزامات وی ناشی از مقررات و قوانینی است که به طور یک‌جانبه از طرف دولت وضع و به او تحمیل شده است و در هیچ مورد نظر و رضایت وی ملحوظ نیست. اگر به واقع رابطه دولت و مستخدم ناشی از قرارداد بود، لازم می­آمد که مستخدم لااقل نسبت به قوانین و مقررات زمان انتصاب خود حقوق مکتسب و ثابتی پیدا می­کرد و دولت مجبور به رعایت آن بود، حال آنکه دولت در قبال مستخدمین خود هیچگونه تعهدی نداشته و ندارد»

 

همین پاسخ را ‌می‌توان در رد قرارداد الحاقی بودن استخدام نیز بیان کرد؛ ‌می‌توان گفت که هر چند مفاد و شرایط قرارداد را طرف قوی­تر مشخص می­ کند و طرف دیگر نقشی در تعیین شرایط ندارد، اما این طرف قوی خود نیز تابع این مفاد است و نمی­تواند آن را به صورت یک‌جانبه تغییر دهد، در صورتی که در استخدام این­گونه نیست و شرایط استخدام، هر آن ممکن است توسط قانون‌گذار و یا نهاد صالح تغییر کند. (طباطبائی مؤتمنی. ۱۳۸۷، ص ۱۶۵)

 

رضایت مستخدم را نیز در بدو ورود و همچنین استعفای وی را در هنگام خروج را نمی­ توان دلیلی بر قراردادی بودن دانست، زیر درخواست خدمت و قبول آن ناشی از اجباری نبودن مشاغل عمومی است و همین­طور عدم کافی بودن استعفاء برای خروج از خدمت و لزوم پذیرفتن مقامات اداری نیز دلیلی بر این مدعاست. دیگر اینکه «حقوق و مقرری کارمندان نیز ناشی قرارداد نیست بلکه امتیازیست که به منظور پیشرفت و حسن اداره امور به خدمات عمومی می­گردد و به موجب قانون برقرار می­ شود.» (سنجابی، ۱۳۵۴، ص ۱۲۵،)

 

پس ‌می‌توان گفت که استخدام اداری یک وضعیت خاص قانونی است که شرایط و احکام و آثار آن را قانون‌گذار مشخص می­ کند و این امر امروزه بدین دلیل مورد قبول واقع شده که با منافع و متقضیات خدمات عمومی بهتر مطابقت داشته و به دولت حق می­دهد که هر زمان که مقتضی بداند قوانین و مقررات استخدامی را به طور یک‌جانبه تغییر دهد.

 

به هر حال پذیرش نظریه قراردادی بودن استخدام با اشکالات و انتقادات حقوقی بسیاری مواجه بوده و از این رو حقوق ‌دانان نظریات دیگری ارائه داده‌اند.

 

۲) استخدام یک عمل حقوقی یک‌جانبه از سوی سازمان اداری است: منظور این دیدگاه آن است که رابطه استخدامی نوعی ایقاع است و سازمان اداری به طور یک‌جانبه مستخدم را به خدمت دولتی می‌پذیرد.